Dünya

İran, uranyumu yüzde 20 zenginleştirme çalışmalarına başladı

İran Hükümet Sözcüsü Ali Rebii, İran'ın Fordo Nükleer Tesisinde uranyumu yüzde 20 zenginleştirme çalışmalarına bugün başladıklarını duyurdu. 

Rebii, "Birkaç dakika evvel, Fordo zenginleştirme kompleksinde yüzde 20 zenginleştirilmiş uranyum üretme süreci başladı" dedi. 

Geçen cumartesi, İran Atom Gücü Kurumu Lideri Ali Ekber Salihi, mecliste çıkarılan yasa uyarınca uranyumu yüzde 20 oranında zenginleştireceklerini Milletlerarası Atom Gücü Ajansı'na (UAEA) bildirdiklerini söylemişti. 

Batı'da 'İran nükleer programının babası' diye nitelenen Savunma Bakanlığı Araştırma ve İnovasyon Kurumu Başkanı Muhsin Fahrizade'ye düzenlenen suikastın akabinde meclise getirilip onaylanan yasa, İran Atom Gücü Kurumu'nun uranyumu yüzde 20 zenginleştirmeye başlamasını ve düşük seviyeli zenginleştirilmiş uranyum stoklarını artırmasını mecburî kılıyor. 

Nükleer muahede ise İran'a uranyumu en fazla yüzde 3,67 zenginleştirebilme müsaadesi veriyordu. ABD'nin yaptırımlarına karşı mutabakattaki taahhütlerini durduran İran zenginleştirilmiş uranyum düzeyini yüzde 4,5 oranında tutuyordu.

Manevî hükümeti yasaya karşı çıkmıştı

Manevî başta olmak üzere üst seviye hükümet yetkilileri, yasanın onaylanmaması için Meclise daha sonra da AKK'ye davette bulunmuştu. Hükümet, yasanın uygulanmasının dış siyasette meselelere neden olacağını düşünüyor.

Kelam konusu yasa daha önce de muhafazakarlar tarafından gündeme getirilmişti. Lakin İran Savunma Bakanlığı Araştırma ve İnovasyon Kurumu Lideri da olan nükleer bilimci Fahrizade'ye yönelik suikast, süreci hızlandırdı ve yasanın Meclis ve AKK tarafından hızla onaylanmasının yolunu açtı. Yasa 1 Aralık'ta Mecliste kabul edilmiş bir gün sonra da AKK tarafından hızla onaylanmıştı.

Yasanın unsurları ortasında maddeyi uygulamayı reddeden yetkililere karşı mahpus cezası dahil yaptırımlar öngörülüyor.

İran Dışişleri Bakanı Muhammed Cevad Şık, 3 Aralık'ta yaptığı bir konuşmada, "Mecliste çıkarılan maddeden hoşlanmadık lakin rastgele bir demokraside olduğu üzere ülkenin bir yasası haline geldiyse uygulamak durumundayız. Öteki bir seçeneğimiz yok." demişti.

Şık, buna karşılık ABD'nin nükleer mutabakata geri dönmesi halinde İran'ın attığı ve atacağı nükleer adımların geriye döndürüleceğini ve nükleer mutabakattaki taahhütlerine geri döneceklerini belirtmişti.